Klinik psikoloji yüksek lisans mülakatına hazırlık

Psikoloji lisansını bitirdiniz ya da bitirmek üzeresiniz ve klinik psikoloji yüksek lisansına başvurmayı düşünüyorsunuz. İlanlarda ALES, yabancı dil, bilim sınavı ve mülakat görüyorsunuz. En az bilineni de mülakat. Kısa cevap şu: incelediğimiz programlarda klinik psikoloji yüksek lisans başvurusu üç aşamada değerlendiriliyor. Önce başvuru dosyası, sonra yazılı bilim sınavı, en sonda mülakat gelir. Mülakat yalnızca bilgi ölçmez, klinisyen olmaya ne kadar uygun olduğunuza da bakar. Aşağıdaki bilgiler iki programın kendi belgelerinden alındı. Şartlar her yıl ve her üniversitede değiştiği için kesin bilgiyi başvuracağınız enstitünün güncel ilanından alın.

Klinik psikoloji yüksek lisans başvurusu nasıl değerlendirilir?

Işık Üniversitesi'nin programı için yayımladığı sıkça sorulan sorular belgesi süreci açıkça tarif ediyor. Değerlendirme üç aşamadan oluşur: başvuru dosyası, bilim sınavı ve mülakat. Dosyasını eksiksiz teslim eden bilim sınavına girer. Bilim sınavını geçen sözlü mülakata çağrılır.

Işık Üniversitesi'nin tarif ettiği üç aşama. Her aşama bir sonrakine hak kazandırır.

Aşamaların toplam puana etkisi programdan programa değişir. Bir örnek vermek için Ankara Medipol Üniversitesi'nin 2024-2025 güz dönemi kılavuzuna bakalım. Bu programda giriş notunun yüzde 50'si ALES'ten, yüzde 20'si lisans not ortalamasından, yüzde 30'u bilimsel yazılı sınav ile mülakattan gelir. Aynı kılavuz başvuru için psikoloji lisansı, en az 3.00 (100 üzerinden 76) not ortalaması, eşit ağırlık puan türünde en az 70 ALES ve YDS ya da YÖKDİL'den en az 70 ister.

Bir programın giriş notu bileşimi. Başvuracağınız programın oranlarını kendi ilanından kontrol edin.

Bu rakamlar tek bir programın tek bir dönemine ait. Devlet ve vakıf üniversitelerinin oranları, asgari puanları ve kontenjanları farklı. Başvuru takvimi de her yıl yeniden ilan edilir. Işık Üniversitesi dönemin yaklaşık bir ay önceden duyurulduğunu yazıyor.

Mülakatta ne ölçülür?

Işık Üniversitesi'nin belgesi mülakatın klinik görüşme tarzında yapıldığını ve adayın klinisyen olmaya uygunluk derecesinin değerlendirildiğini söyler. Aynı belgeye göre mülakatta bilgi düzeyini ölçmek için bilim sınavına benzer sorular da gelebilir.

Bunun pratik anlamı şu: mülakatta iki şey aynı anda gözlenir. Ne bildiğiniz ve nasıl konuştuğunuz. Bir soruyu dinleme, belirsizliğe dayanma, bilmediğinizi söyleyebilme ve kendiniz hakkında düşünebilme bir klinik görüşmede de aranan özelliklerdir.

Belge iki ipucu daha veriyor. Klinik psikolojiyle doğrudan ya da dolaylı ilgili, etik ilkelere bağlı yürütülmüş çalışma ve sosyal sorumluluk deneyimleri kabul sürecini güçlendirir. Programa kaç kez başvurulabileceğine dair bir sınır da yoktur.

Bilim sınavına ve mülakata nasıl hazırlanılır?

Bilim sınavının konuları her dönem ilanla belirlenir, bu yüzden bir konu listesi uydurmayacağız. Işık Üniversitesi'nin belgesi programda okutulan dersleri sayıyor: ileri psikopatoloji, psikoterapi teknikleri, araştırma yöntemleri, tanı ve değerlendirme. Bizce bu liste programın sizden hangi alanlarda temel beklediğini gösteren en iyi ipucu.

Mülakat için ezber cevap hazırlamak yerine üç alanda düşünme pratiği yapın:

1. Kendiniz: neden klinik psikoloji, neden şimdi, hangi deneyiminiz sizi buraya getirdi?
2. Bir vaka üzerinde düşünmek: kısa bir kurgusal tabloda neyi sorardınız, neyi gözlerdiniz? Ruhsal durum muayenesi ve vaka formülasyonu yazılarımızdaki kurgusal örnekler bu pratik için başlangıç olabilir.
3. Etik: gizlilik, sınırlar ve yetkinlik dışında kalan bir durumda ne yapacağınız.

Kurgusal örnek: "Neden klinik psikoloji?"

Klinisyenliğe uygunluk ölçülüyorsa bu sorunun bir biçimde gündeme gelmesi muhtemel, hazırlıksız girmeyin. Kurgusal iki yanıtı karşılaştıralım.

Kurgusal örnek, birinci aday: "Küçüklüğümden beri insanlara yardım etmeyi seviyorum. Arkadaşlarım hep sorunlarını bana anlatır."

İkinci aday: "Lisansın üçüncü yılında bir sivil toplum kuruluşunda gönüllü olarak çocuklarla çalıştım. Bir çocuğun kaygısını anlamak için ne soracağımı bilmediğimi fark ettim, sezgim yetmiyordu. Psikopatoloji dersinde bu boşluğu daha çok gördüm. Değerlendirme ve kanıta dayalı müdahale öğrenmek istiyorum."

Kurgusal örnek. İkinci yanıt bir deneyime, fark edilmiş bir eksiğe ve öğrenilecek bir beceriye dayanıyor.

İkinci yanıt daha uzun olduğu için değil, üç şey içerdiği için daha güçlü. Somut bir deneyim var. Adayın kendi sınırını fark ettiği bir an var. Programdan ne öğrenmek istediği de belli. "Yardım etmeyi severim" cümlesi ise herkesin söyleyebileceği bir cümle ve mülakatçıya sizin hakkınızda bir şey söylemiyor.

Sık hatalar

Eski yılın ilanına göre hazırlanmak en yaygın hata. Asgari puanlar, oranlar ve takvim değişir, her zaman güncel ilanı okuyun. İkinci hata mülakatı yalnızca bilgi sınavı gibi görmek. Bir soruyu bilmediğinizde uydurmak yerine "bilmiyorum, ama şöyle düşünürdüm" demek, klinik görüşmede de aranan bir tutumdur.

Üçüncüsü deneyimi abartmak. Kısa bir gönüllü çalışmayı "klinik deneyim" diye sunmayın. Ne yaptığınızı olduğu gibi anlatın ve ondan ne öğrendiğinizi söyleyin.

Pisivizör'de

Pisivizör, BDT çalışan terapistler için bir vaka çalışma alanı. Yüksek lisansta ilk danışanlarınızı görmeye başladığınızda seans notlarınızı kimliksiz tutmak, süpervizyon sorularınızı toplamak ve vaka sunumu hazırlamak için kullanabilirsiniz. Mülakata hazırlanırken ise bu blogdaki kurgusal vaka örnekleri, bir tablo üzerinde nasıl düşünüleceğini görmek için başvurabileceğiniz bir kaynak.

Bu hafta

Başvurmayı düşündüğünüz üç programın son ilanını açın ve her biri için tek satır yazın: asgari ALES, dil şartı, puan bileşimi, mülakat var mı?